คำที่ตัวสะกดของพยางค์หน้าออกเสียงเป็นพยัญชนะต้นของพยางค์ตัวต่อไปด้วย ให้ถือหลักเกณฑ์ดังนี้
khamM theeF dtuaaM saL gohtL khaawngR phaH yaang[k]M naaF aawkL siiangR bpenM phaH yanM chaH naH dtohnF khaawngR phaH yaang[k]M dtuaaM dtaawL bpaiM duayF haiF theuuR lakL gaehn[t]M dangM neeH
In a word in which the final consonant of a syllable also serves to sound out of the subsequent syllable, the following rules apply:

คำที่ออกเสียงยากและชวนให้ลิ้นพัน
khamM theeF aawkL siiangR yaakF laeH chuaanM haiF linH phanM
a tongue twister

คำที่ออกเสียงและสะกดเหมือนกัน แต่มีความหมายและที่มาต่างกัน
khamM theeF aawkL siiangR laeH saL gohtL meuuanR ganM dtaaeL meeM khwaamM maayR laeH theeF maaM dtaangL ganM
homonyms (two or more words spelled and pronounced alike but different in meaning or derivation, e.g. the noun ขัน  and the verb ขัน )

คำหรือพยางค์ที่ตัวสะกดมีพยัญชนะตามมาหลายตัว ให้ใส่เครื่องหมายทัณฑฆาต ไว้บนพยัญชนะที่ไม่ออกเสียงตัวสุดท้ายแต่เพียงแห่งเดียว เช่น
khamM reuuR phaH yaang[k]M theeF dtuaaM saL gohtL meeM phaH yanM chaH naH dtaamM maaM laayR dtuaaM haiF saiL khreuuangF maayR thanM thaH khaatF waiH bohnM phaH yanM chaH naH theeF maiF aawkL siiangR dtuaaM sootL thaayH dtaaeL phiiangM haengL diaaoM chehnF
In a word or syllable which has several final consonants, one should use a silencer only on the very last consonant which is not sounded out, for example:

คำหรือพยางค์ที่มีพยัญชนะไม่ออกเสียงอยู่หน้าตัวสะกด ที่ยังมีพยัญชนะตามหลังมาอีก ให้ตัดพยัญชนะที่อยู่หน้าตัวสะกดออก และใส่เครื่องหมายทัณฑฆาตไว้บนพยัญชนะตัวสุดท้าย เช่น
khamM reuuR phaH yaang[k]M theeF meeM phaH yanM chaH naH maiF aawkL siiangR yuuL naaF dtuaaM saL gohtL theeF yangM meeM phaH yanM chaH naH dtaamM langR maaM eekL haiF dtatL phaH yanM chaH naH theeF yuuL naaF dtuaaM saL gohtL aawkL laeH saiL khreuuangF maayR thanM thaH khaatF waiH bohnM phaH yanM chaH naH dtuaaM sootL thaayH chehnF
In a word or syllable which has consonants which are not pronounced, which are placed before the final consonant, and where there are consonants following, such non-pronounced consonants should be cut out and a silencer inserted over the final, non-pronounced consonant. For example:

ถ้าเป็นคำที่เกิดจากการเติมปัจจัย เช่น -er, -ing, -ic, or –y และการทับศัพท์ตามรูปพยัญชนะภาษาอังกฤษดังข้อ ๗.๒ อาจทำให้ออกเสียงผิดไปจากภาษาเดิมมาก ให้ซ้อนพยัญชนะตัวสะกดของพยางค์ต้นอีกหนึ่งเพื่อให้เห็นเค้าคำเดิม เช่น
thaaF bpenM khamM theeF geertL jaakL gaanM dteermM bpatL jaiM chehnF -er, -ing, -ic, or –y laeH gaanM thapH sap[t]L dtaamM ruupF phaH yanM chaH naH phaaM saaR angM gritL dangM khaawF aatL thamM haiF aawkL siiangR phitL bpaiM jaakL phaaM saaR deermM maakF haiF saawnH phaH yanM chaH naH dtuaaM saL gohtL khaawngR phaH yaang[k]M dtohnF eekL neungL pheuuaF haiF henR khaaoH khamM deermM chehnF
If the word is one which arises from the use of a suffix such as -er, -ing, -ic, or –y and the use of rule 7.2 above results in a sound significantly at variance with the original English word, one should double the final consonant in order to be able to recognize the source of the original word, for example:

พยัญชนะตัวที่ไม่ออกเสียงในภาษาไทย ให้ใส่เครื่องหมายทัณฑฆาตกำกับไว้ เช่น
phaH yanM chaH naH dtuaaM theeF maiF aawkL siiangR naiM phaaM saaR thaiM haiF saiL khreuuangF maayR thanM thaH khaatF gamM gapL waiH chehnF
Consonants sounds (in the English word) which are not pronounced in Thai should be marked with a silencer, for example:

ออกเสียงแปรไปเป็นเสียงตัวอื่น
aawkL siiangR bpraaeM bpaiM bpenM siiangR dtuaaM euunL
[Thai grammar] [describing the situation in a] false consonant cluster where the silent ร affects the pronunciation of the syllable

๔. การพัฒนาภาษา เป็นหน้าที่ของนักปราชญ์ราชบัณฑิตทั้งหลาย ต้องไปคิดว่า...จะพัฒนาภาษาได้อย่างไรบ้าง อาจกำหนดวิธีการใช้วรรณยุกต์ การันต์ การออกเสียง เพื่อให้ภาษามีความพอเพียง
seeL gaanM phatH thaH naaM phaaM saaR bpenM naaF theeF khaawngR nakH bpraat[n]L raatF chaH banM ditL thangH laayR dtaawngF bpaiM khitH waaF jaL phatH thaH naaM phaaM saaR daiF yaangL raiM baangF aatL gamM nohtL wiH theeM gaanM chaiH wanM naH yook[d]H gaaM ran[d]M gaanM aawkL siiangR pheuuaF haiF phaaM saaR meeM khwaamM phaawM phiiangM
4. The development of (our) language is the responsibility of the scholars at the (Royal) Institute who should be thinking about how the language should be improved. Perhaps they should set forth methods for the use of tone marks; the silencer mark; and, methods of pronunciation so that (our) language can attain sufficiency, (moderation, and fairness).

คนจบชั้นประถมต้องออกเสียงได้ชัด จบมัธยมต้องใช้ถูกหลักไวยากรณ์ จบมหาวิทยาลัยยิ่งต้องใช้ให้ถูกต้องมากขึ้น ทั้งการใช้คำ ออกเสียง การเขียน และถูกต้องตามกาลเทศะ ถูกบุคคล
khohnM johpL chanH bpraL thohmR dtaawngF aawkL siiangR daiF chatH johpL matH thaH yohmM dtaawngF chaiH thuukL lakL waiM yaaM gaawnM johpL maH haaR witH thaH yaaM laiM yingF dtaawngF chaiH haiF thuukL dtaawngF maakF kheunF thangH gaanM chaiH khamM aawkL siiangR gaanM khiianR laeH thuukL dtaawngF dtaamM gaaM laH thaehM saL thuukL bookL khohnM
Those who complete elementary education should be able to speak clearly; those who complete secondary school should be able to use grammar correctly; those who complete their university studies should use (their language) even more correctly. (They should be careful with) the use of words; pronunciation; writing; appropriateness of time and place; and correct reference to individual persons.

อย่างหนึ่งต้องรักษาให้บริสุทธิ์ในทางออกเสียง คือ ให้ออกเสียงให้ถูกต้องชัดเจน
yaangL neungL dtaawngF rakH saaR haiF bawL riH sootL naiM thaangM aawkL siiangR kheuuM haiF aawkL siiangR haiF thuukL dtaawngF chatH jaehnM
One issue is that we must be careful to maintain purity in pronunciation, that is, we must pronounce (words) correctly and enunciate clearly.

สระ ให้ถอดตามการออกเสียงในพจนานุกรมภาษาอังกฤษ โดยเทียบเสียงสระภาษาไทยตามตารางเทียบเสียงสระภาษาอังกฤษ
saL raL haiF thaawtL dtaamM gaanM aawkL siiangR naiM phohtH jaL naaM nooH grohmM phaaM saaR angM gritL dooyM thiiapF siiangR saL raL phaaM saaR thaiM dtaamM dtaaM raangM thiiapF siiangR saL raL phaaM saaR angM gritL
For vowels, Thai letters used should imitate the sounds reflected in English language dictionaries using the Comparison Table - English Vowel Sounds

การออกเสียงประชามติคงไม่อาจหลีกเลี่ยงได้ถ้านายกรัฐมนตรียังยืนกรานอยู่เช่นเดิม
gaanM aawkL siiangR bpraL chaaM maH dtiL khohngM maiF aatL leekL liiangF daiF thaaF naaM yohkH ratH thaL mohnM dtreeM yangM yeuunM graanM yuuL chehnF deermM
"A plebiscite cannot be avoided if the Prime Minister continues to hold fast to his original position."