คำคุณศัพท์ที่มาจากคำนาม ซึ่งมีปัญหาว่าจะทับศัพท์ในรูปคำนามหรือคำคุณศัพท์นั้น ให้ถือหลักเกณฑ์ดังนี้
khahmM khoonM sap[t]L theeF maaM jaakL khahmM naamM seungF meeM bpanM haaR waaF jaL thapH sap[t]L naiM ruupF khahmM naamM reuuR khahmM khoonM sap[t]L nanH haiF theuuR lakL gaehn[t]M dangM neeH
For adjectives derived from nouns which present difficulty as to whether they should be transcribed as nouns or adjectives, one should use the following rules:

คำประสมซึ่งในภาษาอังกฤษเขียนแยกกัน เมื่อทับศัพท์ให้เขียนติดกันไป ไม่ต้องแยกคำตามภาษาเดิม เช่น
khahmM bpraL sohmR seungF naiM phaaM saaR angM gritL khiianR yaaekF ganM meuuaF thapH sap[t]L haiF khiianR dtitL ganM bpaiM maiF dtaawngF yaaekF khahmM dtaamM phaaM saaR deermM chehnF
Compound words which in English are written as separate words should be transcribed as a single word which need not be separated by a space, for example:

ซึ่งได้รับการอบรมมาไม่ดี
seungF daiF rapH gaanM ohpL rohmM maaM maiF deeM
underbred

ซึ่งทำให้เสื่อมเสียชื่อเสียง
seungF thahmM haiF seuuamL siiaR cheuuF siiangR
disparaging

ซุ้มประตูหน้าซึ่งติดป้ายชื่อภาพยนตร์
soomH bpraL dtuuM naaF seungF dtitL bpaayF cheuuF phaapF yohn[dr]M
cinema marquee

ถ้าสระของพยางค์หน้าเป็นเสียงสระอะ ซึ่งเมื่อทับศัพท์ต้องใช้รูปไม้หันอากาศ ให้ซ้อนพยัญชนะตัวสะกดของพยางค์หน้าเข้าอีกตัวหนึ่งเพื่อเป็นพยัญชนะต้นของพยางค์ต่อไป เช่น
thaaF saL raL khaawngR phaH yaang[k]M naaF bpenM siiangR saL raL aL seungF meuuaF thapH sap[t]L dtaawngF chaiH ruupF maaiH hanR aaM gaatL haiF saawnH phaH yanM chaH naH dtuaaM saL gohtL khaawngR phaH yaang[k]M naaF khaoF eekL dtuaaM neungL pheuuaF bpenM phaH yanM chaH naH dtohnF khaawngR phaH yaang[k]M dtaawL bpaiM chehnF
If the vowel associated with the first syllable is an /-a-/ sound which uses the "stick turning in air" vowel in the transcription, one should double the transcribed consonant for use again as the initial consonant in the subsequent syllable, for example:

นั่นเพราะเมื่อกลไกราคาสินค้า ถูกกดเอาไว้ในช่วงต้นปี ก็พร้อมจะระเบิดปรับเพิ่มในครึ่งปีหลังตามราคาน้ำมัน วัตถุดิบซึ่งมีแต่จะเพิ่มอย่างไม่มีทีท่าว่าจะหยุดนิ่ง
nanF phrawH meuuaF gohnM gaiM raaM khaaM sinR khaaH thuukL gohtL aoM waiH naiM chuaangF dtohnF bpeeM gawF phraawmH jaL raH beertL bprapL pheermF naiM khreungF bpeeM langR dtaamM raaM khaaM nahmH manM watH thooL dipL seungF meeM dtaaeL jaL pheermF yaangL maiF meeM theeM thaaF waaF jaL yootL ningF
That is because when pricing mechanisms are imposed at the beginning of the year, (prices will) then be set to explode upward in the second half of the year. (These prices) will follow the cost of oil and (other) raw materials which only tend to increase and give no indication of remaining where they are.

ยกเว้นในกรณีที่คำคุณศัพท์ที่มาจากชื่อบุคคล เป็นชื่อเฉพาะที่เป็นที่รู้จักกันทั่วไปในแต่ละวงการ ซึ่งอาจสังเกตได้จากการที่ใน ภาษาอังกฤษไม่ได้ใช้อักษรตัวใหญ่ขึ้นต้น ให้ทับศัพท์ในรูปคำคุณศัพท์ เช่น
yohkH wehnH naiM gaL raH neeM theeF khahmM khoonM sap[t]L theeF maaM jaakL cheuuF bookL khohnM bpenM cheuuF chaL phawH theeF bpenM theeF ruuH jakL ganM thuaaF bpaiM naiM dtaaeL laH wohngM gaanM seungF aatL sangR gaehtL daiF jaakL gaanM theeF naiM phaaM saaR angM gritL maiF daiF chaiH akL saawnR dtuaaM yaiL kheunF dtohnF haiF thapH sap[t]L naiM ruupF khahmM khoonM sap[t]L chehnF
An exception exists where an adjective which was derived from the name of a specific person is a proper name but is commonly and generally known in circles in which it is used. One may discern these words by the fact that such words are not capitalized in English. These words should take the form of an ordinary adjective.

เรื่องแต่งร้อยแก้วซึ่งยาวและซับซ้อนกว่าเรื่องสั้น
reuuangF dtaengL raawyH gaaeoF seungF yaaoM laeH sapH saawnH gwaaL reuuangF sanF
novella (a tale or short story of the type contained in Giovanni Boccaccio's Decameron; a fictional prose narrative that is longer and more complex than a short story; a short novel or a long short story)

ศัพท์วิชาการซึ่งใช้เฉพาะกลุ่ม ไม่ใช่ศัพท์ทั่วไป อาจเพิ่มเติมหลักเกณฑ์ขึ้นตามความจำเป็น
sap[t]L wiH chaaM gaanM seungF chaiH chaL phawH gloomL maiF chaiF sap[t]L thuaaF bpaiM aatL pheermF dteermM lakL gaehn[t]M kheunF dtaamM khwaamM jahmM bpenM
These rules may be supplemented as necessary for technical words which are used by specific communities and which are not words in general usage.

เหล้ามธุรสซึ่งปรุงจากน้ำผึ้ง
laoF maH thooH rohtH seungF bproongM jaakL nahmH pheungF
(alcoholic) mead

อนุภาคของอะตอมที่มีประจุบวกซึ่งมีขนาดประจุเท่ากับของอิเล็กตรอนที่มีประจุลบ
aL nooH phaakF khaawngR aL dtaawmM theeF meeM bpraL jooL buaakL seungF meeM khaL naatL bpraL jooL thaoF gapL khaawngR iL lekH dtraawnM theeF meeM bpraL jooL lohpH
[Thai description of a] proton

การกระทำของคุณยายนั้นก่อให้เกิดสำนึกความเป็นเนื้อเดียวกันกับคนอื่น แถมเป็นคนอื่นซึ่งคุณยายไม่ได้รู้จักมักคุ้นมาก่อนด้วย
gaanM graL thahmM khaawngR khoonM yaayM nanH gaawL haiF geertL sahmR neukH khwaamM bpenM neuuaH diaaoM ganM gapL khohnM euunL thaaemR bpenM khohnM euunL seungF khoonM yaayM maiF daiF ruuH jakL makH khoonH maaM gaawnL duayF
"The work of these two women created a feeling of solidarity with others; in addition, these were people with whom the two women had not been previously acquainted."

เขาซุ่มรอเวลาที่เหมาะสมในอนาคต ซึ่งประเมินแล้วก็คงไม่นาน
khaoR soomF raawM waehM laaM theeF mawL sohmR naiM aL naaM khohtH seungF bpraL meernM laaeoH gawF khohngM maiF naanM
"They secretly await the right time in the future which they estimate to be not far off."

เขาร้องเพลงไพเราะมากซึ่งเมื่อฟังแล้ว จิตใจของฉันก็เคลิบเคลิ้มไปด้วย
khaoR raawngH phlaehngM phaiM rawH maakF seungF meuuaF fangM laaeoH jitL jaiM khaawngR chanR gawF khleerpF khleermH bpaiM duayF
He sings very beautifully, which when I hear (his singing), my heart becomes enraptured.

คนกินเจรู้จักวิธีดัดแปลงแปรรูปธัญพืชในธรรมชาติให้ได้มาซึ่งโปรตีน
khohnM ginM jaehM ruuH jakL wiH theeM datL bplaaengM bpraaeM ruupF thanM pheuutF naiM thamM maH chaatF haiF daiF maaM seungF bprohM dteenM
"People who eat vegetarian foods know how to convert natural grains to produce protein."

ช่วงที่มีการทำประชามตินั้น ประชาชนมีเวลาน้อยมาก ซึ่งพ้นวิสัยที่ประชาชนธรรมดาจะอ่านรัฐธรรมนูญครบทุกมาตราได้
chuaangF theeF meeM gaanM thahmM bpraL chaaM maH dtiL nanH bpraL chaaM chohnM meeM waehM laaM naawyH maakF seungF phohnH wiH saiR theeF bpraL chaaM chohnM thamM maH daaM jaL aanL ratH thamM maH nuunM khrohpH thookH maatF raaM daiF
"The run up to the referendum gave the people very little time which made it impossible for the average person to read every article of the constitution."

ช่างตีเหล็กสมัยก่อนเขาใช้เหล็กเป็นแท่ง ๆ ซึ่งเรียกว่าเหล็กแหนบทำ
changF dteeM lekL saL maiR gaawnL khaoR chaiH lekL bpenM thaaengF thaaengF seungF riiakF waaF lekL haaeR nohpH thahmM
Blade smiths in olden times used steel bars which were called 'sheaves of metal.'

ซึ่งหมายถึงความจริงใจซื่อสัตย์ต่อกัน ไม่นอกใจกัน
seungF maayR theungR khwaamM jingM jaiM seuuF sat[y]L dtaawL ganM maiF naawkF jaiM ganM
This means that each must be truthful and honest with the other and not be unfaithful,

ดินบนเขาพังทลายลงมาใส่นักท่องเที่ยว ซึ่งเหตุการณ์วิปโยคครั้งนั้นมีผู้เสียชีวิตถึง ๒๐ ศพ
dinM bohnM khaoR phangM thaH laayM lohngM maaM saiL nakH thaawngF thiaaoF seungF haehtL gaan[n]M wipH bpaL yohkF khrangH nanH meeM phuuF siiaR cheeM witH theungR saawngR suunR sohpL
"The soil at the top of the mountain collapsed on the tourists; this tragic event caused the death of 20 persons."

โดยมีเตาเผาซึ่งใช้ถ่าน
dooyM meeM dtaoM phaoR seungF chaiH thaanL
(The blacksmith) used a kiln (or forge) fired by charcoal.

ใต้ผิวหนังของคนเรามีเม็ดสีที่เรียกว่าเมลานินกระจายตัวอยู่ ซึ่งทำหน้าที่เป็นเกราะ ป้องกันผิวหนังจากรังสีในแสงแดดตามธรรมชาติ
dtaiF phiuR nangR khaawngR khohnM raoM meeM metH seeR theeF riiakF waaF maehM laaM ninM graL jaayM dtuaaM yuuL seungF thahmM naaF theeF bpenM grawL bpaawngF ganM phiuR nangR jaakL rangM seeR naiM saaengR daaetL dtaamM thamM maH chaatF
Beneath our outer skin there are color-spots spread all over our bodies called 'melanin;' these (spots) serve as a natural defense to protect our skin from the sun’s rays.

นายกฯ คนใหม่จึงจะต้องเป็นคนที่แข็ง ซึ่งคณะปฏิรูป ๆ เกรงใจ เพราะเป็นรุ่นพี่ และเป็นอดีตผู้บังคับบัญชา
naaM yohkH khohnM maiL jeungM jaL dtaawngF bpenM khohnM theeF khaengR seungF khaH naH bpaL dtiL ruupF khaH naH bpaL dtiL ruupF graehngM jaiM phrawH bpenM roonF pheeF laeH bpenM aL deetL phuuF bangM khapH banM chaaM
"The new prime minister must be a strong person whom the Council for Administrative Reform holds in high regard due to the fact that (the prime minister) is a senior (in military rank) and because his is a former (military) commander."

ในขณะที่มีความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจในสังคม ซึ่งทำให้คนอีกหลายล้านเข้าไม่ถึงโปรตีน
naiM khaL naL theeF meeM khwaamM leuuamL lahmH thaangM saehtL thaL gitL naiM sangR khohmM seungF thahmM haiF khohnM eekL laayR laanH khaoF maiF theungR bprohM dteenM
At the same time there is economic inequality in society which prevents many millions from access to protein.

ในอินเดียซึ่งมีโปรตีนในรูปของวัวเดินยั้วเยี้ยอยู่เต็มไปหมดเป็นล้าน ตัว
naiM inM diiaM seungF meeM bprohM dteenM naiM ruupF khaawngR wuaaM deernM yuaaH yiiaH yuuL dtemM bpaiM mohtL bpenM laanH dtuaaM
In India there is a lot of protein in the form of millions of cattle just walking around.

บอกจำนวนปริมาณ คือมิได้บอกชัดลงไปว่าเท่านั้นเท่านี้ เป็นแต่กำหนดว่ามากหรือน้อยซึ่งพอจะรู้ความหมายได้โดยปริมาณ เช่น มาก น้อย หลาย ทั้งหลาย จุ ทั้งปวง ทั้งหมด บรรดา คนละ สิ่งละ ต่าง บาง บ้าง กัน ฯลฯ เช่น
baawkL jahmM nuaanM bpaL riH maanM kheuuM miH daiF baawkL chatH lohngM bpaiM waaF thaoF nanH thaoF neeH bpenM dtaaeL gahmM nohtL waaF maakF reuuR naawyH seungF phaawM jaL ruuH khwaamM maayR daiF dooyM bpaL riH maanM chehnF maakF naawyH laayR thangH laayR jooL thangH bpuaangM thangH mohtL banM daaM khohnM laH singL laH dtaangL baangM baangF ganM chehnF
To indicate a quantity, although it is not necessary that the number be precise; the modifier may indicate “many” or “a few” just to show an approximation of the amount. Examples include, “a lot,” “few,” “many,” “all of,” “much,” “the entirety of,” “all of,” “complete,” “each one of,” “one of,” “each and every,” “some,” “partly,” “each other,” etc. Some examples include:

ประพันธสรรพนาม และประพันธวิเศษณ์ แม้จะใช้คำบางคำเหมือนกัน เช่น ที่ ซึ่ง อัน แต่มีข้อแตกต่างกัน ดังนี้
bpraL phanM thaH sapL phaH naamM laeH bpraL phanM thaH wiH saeht[n]L maaeH jaL chaiH khahmM baangM khahmM meuuanR ganM chehnF theeF seungF anM dtaaeL meeM khaawF dtaaekL dtaangL ganM dangM neeH
Even though relative pronouns and relative modifiers use the same words, for example, “that,” “which,” “the one that,” there are differences, as in the following:

ปัญหาที่สาม คือความร่ำรวยในคำของภาษาไทย ซึ่งพวกเรานึกว่าไม่ร่ำรวยพอ จึงต้องมีบัญญัติศัพท์ใหม่มาใช้...
bpanM haaR theeF saamR kheuuM khwaamM rahmF ruayM naiM khahmM khaawngR phaaM saaR thaiM seungF phuaakF raoM neukH waaF maiF rahmF ruayM phaawM jeungM dtaawngF meeM banM yatH sap[t]L maiL maaM chaiH
A third issue is the richness of our Thai vocabulary which some of us think is not rich enough. We therefore want to create new words to use. [...]

ปัญหาหนึ่งที่สำคัญของการใช้ยาในเด็กคือ การกินยาเกินขนาดซึ่งอาจมีสาเหตุจากผู้ปกครองเข้าใจคลาดเคลื่อนในเรื่องหน่วยตวงยา
bpanM haaR neungL theeF sahmR khanM khaawngR gaanM chaiH yaaM naiM dekL kheuuM gaanM ginM yaaM geernM khaL naatL seungF aatL meeM saaR haehtL jaakL phuuF bpohkL khraawngM khaoF jaiM khlaatF khleuuanF naiM reuuangF nuayL dtuaangM yaaM
"One important problem with giving medicines to children is overdosing. This is often caused by parents incorrectly measuring the medication."

เป็นบทเชื่อมระหว่างมุขยประโยค กับคุณานุประโยคซึ่งรวมเรียกว่าสังกรประโยค
bpenM bohtL cheuuamF raH waangL mookH khaL yaH bpraL yohkL gapL khooH naaM nooH bpraL yohkF seungF ruaamM riiakF waaF sangR gaawnM bpraL yohkL
"[They] constitute connecting words between an independent clause (main clause) and a dependent clause (adjectival clause) which, when combined, produce a “complex sentence.”."

เป็นบทเชื่อมระหว่างมุขยประโยคกับวิเศษณานุประโยค ซึ่งรวมเรียก สังกรประโยค
bpenM bohtL cheuuamF raH waangL mookH khaL yaH bpraL yohkL gapL wiH saehtL naaM nooH bpraL yohkL seungF ruaamM riiakF sangR gaawnM bpraL yohkL
[They] constitute connecting words between an independent clause (main clause) and a dependent clause (adverbial clause) which, when combined, produce a complex sentence.

เพื่อเพิ่มมูลค่าสินค้าเกษตรโดยเฉพาะข้าวซึ่งเป็นสินค้าหลักในการส่งออก
pheuuaF pheermF muunM khaaF sinR khaaH gaL saeht[r]L dooyM chaL phawH khaaoF seungF bpenM sinR khaaH lakL naiM gaanM sohngL aawkL
(This would be done) in order to increase the value of agricultural production—especially rice, which is (Thailand’s) primary export product.

มนุษย์มีภาษาซึ่งทำให้สามารถพัฒนาจำนวนที่เป็นรูปธรรมไปสู่การคิดถึง จำนวน ในเชิงนามธรรมได้
maH noot[y]H meeM phaaM saaR seungF thahmM haiF saaR maatF phatH naaM jahmM nuaanM theeF bpenM ruupF bpaL thamM bpaiM suuL gaanM khitH theungR jahmM nuaanM naiM cheerngM naamM maH thamM daiF
"Humans possess language which enables them to utilize concrete numbers to allow them to think about numbers in the abstract sense."

มรดกที่ทิ้งไว้ให้สังคมไทยคือการตื่นตัวของกลุ่มประชาชนซึ่งเรียกกันว่ารากหญ้า คนกลุ่มนี้ไม่เคยอยู่ในวงจรการเมืองไทยมากไปกว่าลงคะแนนในหีบบัตรเลือกตั้ง
maawM raH dohkL theeF thingH waiH haiF sangR khohmM thaiM kheuuM gaanM dteuunL dtuaaM khaawngR gloomL bpraL chaaM chohnM seungF riiakF ganM waaF raakF yaaF khohnM gloomL neeH maiF kheeuyM yuuL naiM wohngM jaawnM gaanM meuuangM thaiM maakF bpaiM gwaaL lohngM khaH naaenM naiM heepL bat[r]L leuuakF dtangF
"A legacy which has been left to Thai society is the awakening of that segment of the Thai people called the “grassroots”. This group has [historically] not been within the circle of Thai politics for more than merely placing their votes in a ballot box."

มังสวิรัติเป็นอาหารที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย มีผักและผลไม้ซึ่งทำให้ได้รับกากใยอาหารมากพอ
mangM saL wiH ratH bpenM aaM haanR theeF meeM bpraL yoht[n]L dtaawL raangF gaayM meeM phakL laeH phohnR laH maaiH seungF thahmM haiF daiF rapH gaakL yaiM aaM haanR maakF phaawM
"Vegetarian food is food that is beneficial for our bodies. It contains vegetables and fruits which allow us to receive sufficient amounts of dietary fiber."

มีข้อความเกี่ยวข้องกัน เช่น ที่ ซึ่ง อัน อย่างที่ ชนิดที่ ให้ ว่า ที่ว่า คือ เพื่อ ให้ เพื่อว่า ฯลฯ ตัวอย่าง
meeM khaawF khwaamM giaaoL khaawngF ganM chehnF theeF seungF anM yaangL theeF chaH nitH theeF haiF waaF theeF waaF kheuuM pheuuaF haiF pheuuaF waaF dtuaaM yaangL
Examples include, “that, which, or whom,” “which,” “which, that, or whom,” “in an instance where,” “in order that,” “that,” “as indicated,” “that is,” and “so that,” “in order to,” “in case of,” and others. Sample sentences: