กรรมใดใครก่อ กรรมนั้นย่อมสนอง
gamM daiM khraiM gaawL gamM nanH yaawmF saL naawngR
"As you sow, so you shall reap."

กรรมตามสนอง
gamM dtaamM saL naawngR
"What goes around comes around."

กระโหล่บางตายช้า กระโหล่หนาตายก่อน
graL lo:hL baangM dtaaiM chaaH graL lo:hL naaR dtaaiM gaawnL
"The dull die fast; the smart die slow."

กว้างหนึ่งศอก ยาวหนึ่งวา หนาหนึ่งคืบ
gwaangF neungL saawkL yaaoM neungL waaM naaR neungL kheuupF
"People are the same world round; they are deserving of equal respect."

ก่อแล้วต้องสาน
gaawL laaeoH dtawngF saanR
"Never do things by halves."

กักน้ำไว้เผื่อแล้ง
gakL naamH waiH pheuuaL laaengH
"Save some water for use during the dry season."

กันดีกว่าแก้
ganM deeM gwaaL gaaeF
"An ounce of prevention is worth a pound of cure."

กันไว้ดีกว่าแก้
ganM waiH deeM gwaaL gaaeF
"An ounce of prevention is worth a pound of cure."

กาเข้าฝูงกาหงส์เข้าฝูงหงส์
gaaM khaoF fuungR gaaM hohngR khaoF fuungR hohngR
"Birds of a feather flock together."

ก้างขวางคอ
gaangF khwaangR khaawM
"Two's company, three's a crowd."

กำขี้ดีกว่ากำตก
gamM kheeF deeM gwaaL gamM dtohkL
"Doing something is better than getting nothing done."

กำขี้ดีกว่ากำตด
gamM kheeF deeM gwaaL gamM dtohtL
"A bird in the hand is worth two in the bush."

กำแพงมีหู ประตูมีตา
gamM phaaengM meeM huuR bpraL dtuuM meeM dtaaM
"The walls have ears. [Doors have eyes.]"

กิ้งก่าได้ทอง
gingF gaaL daiF thaawngM
"Set a beggar on horseback, and he’ll ride to the devil."

กินน้ำใต้ศอก
ginM naamH dtaiF saawkL
"To play second fiddle." — "To have to be satisfied with the crumbs from a rich man's table."

กินน้ำเผื่อแล้ง
ginM naamH pheuuaL laaengH
"To keep something for a rainy day."

กินปูนร้อนท้อง
ginM bpuunM raawnH thaawngH
"Conscience makes cowards of us all."

เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน
gepL biiaF dtaiF thoonR raanH
"Take care of the pence, and the pounds will take care of themselves."

แกงจืดจึงรู้คุณเกลือ
gaaengM jeuutL jeungM ruuH khoonM gleuuaM
"We only appreciate the worth of salt when the soup is tasteless." — "You'll never miss the water till the well runs dry." — "You don't know what you've got till it's gone."

ไก่งามเพราะขน คนงามเพราะแต่ง
gaiL ngaamM phrawH khohnR khohnM ngaamM phrawH dtaengL
"Fine feathers make fine birds; the tailor makes the man." "Clothes make the man."

ไกลตา ไกลใจ
glaiM dtaaM glaiM jaiM
"Long absent, soon forgotten." — "Out of sight, out of mind."

ขยันเหมือนมด
khaL yanR meuuanR mohtH
"To be as diligent as an ant."

ขว้างงูไม่พ้นคอ
khwaangF nguuM maiF phohnH khaawM
"A bad penny always comes back."

ของสูงแม้ปองต้องจิต มิคิดปีนป่ายจะได้หรือ
khaawngR suungR maaeH bpaawngM dtawngF jitL miH khitH bpeenM bpaaiL jaL daiF reuuR
"Nothing ventured, nothing gained."

ข้างนอกขรุขระ ข้างในต๊ะติ๊งโหน่ง
khaangF naawkF khrooL khraL khaangF naiM dtaH dtingH no:hngL
"All are not thieves that dogs bark at." — " Appearances can be deceptive." — "Don't judge a book by its cover."

ข้างนอกสุกใส ข้างในเป็นโพรง
khaangF naawkF sookL saiR khaangF naiM bpenM phro:hngM
"All that glitters is not gold."

ขี่ช้างจับตั๊กแตน
kheeL chaangH japL dtakH gaL dtaaenM
"Burn your house to frighten away the mice." — "Throw out the baby with the bathwater."

ขี้ใหม่หมาหอม
kheeF maiL maaR haawmR
"A new broom sweeps clean."

เข้าฝูงหงส์ก็เป็นหงส์ เข้าฝูงนกกาก็เป็นนกกา
khaoF fuungR hohngR gaawF bpenM hohngR khaoF fuungR nohkH gaaM gaawF bpenM nohkH gaaM
"Who that keeps the company with the wolf will learn to howl."

เข้าเมืองตาหลิ่ว ต้องหลิ่วตาตาม
khaoF meuuangM dtaaM liuL dtawngF liuL dtaaM dtaamM
"When in Rome do as the Romans do."

เข้าหูซ้ายทะลุหูขวา
khaoF huuR saaiH thaH looH huuR khwaaR
"To go into one ear and come out of the other."

คนคิดริษยาอิจฉาตาร้อนมักนอนไม่หลับ
khohnM khitH ritH saL yaaR itL chaaR dtaaM raawnH makH naawnM maiF lapL
"Jealousy burns!"

คนเดียวหัวหาย สองคนเพื่อนตาย
khohnM diaaoM huaaR haaiR saawngR khohnM pheuuanF dtaaiM
"Two heads are better than one."

คบคนพาล พาลพาไปหาผิด คบบัณฑิต บัณฑิตพาไปหาผล
khohpH khohnM phaanM phaanM phaaM bpaiM haaR phitL khohpH banM ditL banM ditL phaaM bpaiM haaR phohnR
"Keep not ill men company lest you increase the number."

ความพยายามอยู่ที่ไหนความสำเร็จอยู่ที่นั่น
khwaamM phaH yaaM yaamM yuuL theeF naiR khwaamM samR retL yuuL theeF nanF
"Where there’s a will, there’s a way."

ความไม่มีโรคเป็นลาภอันประเสริฐ
khwaamM maiF meeM ro:hkF bpenM laapF anM bpraL seertL
"Health is better than wealth."

ความรักเหมือนโรคา บันดาลตาให้มืดมน
khwaamM rakH meuuanR ro:hM khaaM banM daanM dtaaM haiF meuutF mohnM
"Love is blind."

ความวัวยังไม่หาย ความควายเข้ามาแทรก
khwaamM wuaaM yangM maiF haaiR khwaamM khwaaiM khaoF maaM saaekF
[lit.] "We haven't finished with the cows, and (now) here come the buffaloes." — [i.e.] "When it rains, it pours."

ค่าของคนคือคนของใคร
khaaF khaawngR khohnM kheuuM khohnM khaawngR khraiM
"The worth of a person is according to his 'patronage.'"

คิดไม่ออก แก้ไม่ตก
khitH maiF aawkL gaaeF maiF dtohkL
"A leaf screening the eye."

คิดแล้วจึงเจรจา
khitH laaeoH jeungM jaehnM raH jaaM
"A word and a stone let go cannot be called back."

ใครดีใครได้
khraiM deeM khraiM daiF
"Finder’s keepers; loser’s weepers."

งมเข็มในมหาสมุทร
ngohmM khemR naiM maH haaR saL mootL
"To search for a needle in a haystack."

งานเลี้ยงต้องมีวันเลิกรา
ngaanM liiangH dtawngF meeM wanM leerkF raaM
"All good things come to an end."

จงพากเพียรไปเถิดจักเกิดผล
johngM phaakF phiianM bpaiM theertL jakL geertL phohnR
"Hard work pays."

จากเรือนเหมือนนกจากรัง
jaakL reuuanM meuuanR nohkH jaakL rangM
"East, west, home is best."

เจอไม้งามเมื่อยามขวานบิ่น
juuhrM maaiH ngaamM meuuaF yaamM khwaanR binL
"A day late and a dollar short" "The spirit is willing but the flesh is weak."

เจ้าวัดไม่ดี หลวงชีสกปรก
jaoF watH maiF deeM luaangR cheeM sohkL gaL bprohkL
"Like master, like man."

ใจดีสู้เสือ
jaiM deeM suuF seuuaR
"The bull must be taken by the horns."

ชั่วเจ็ดที ดีเจ็ดหน
chuaaF jetL theeM deeM jetL hohnR
"Seven times bad, seven times good." [a Thai idiom meaning] fortunes change [as in the English proverbs, "Every cloud has a silver lining." — "Life is not all beer and skittles." — "Laugh today and cry tomorrow."]

ช้างตายทั้งตัว เอาใบบัวปิดไม่มิด
chaangH dtaaiM thangH dtuaaM aoM baiM buaaM bpitL maiF mitH
"What is done by night appears by day."

ช้างเผือกเกิดในป่า
chaangH pheuuakL geertL naiM bpaaL
"Talent is born, not made."

ช้างสาร งูเห่า ข้าเก่า เมียรัก อย่าได้ไว้ใจนัก
chaangH saanR nguuM haoL khaaF gaoL miiaM rakH yaaL daiF waiH jaiM nakH
"Never trust a sleeping dog."

ชาติเสือ ไม่ทิ้งลาย
chaatF seuuaR maiF thingH laaiM
"The leopard cannot change his spots. "

ช้าเป็นการ นานเป็นคุณ
chaaH bpenM gaanM naanM bpenM khoonM
"Haste makes waste."

ช้า ๆ ได้พร้าเล่มงาม
chaaH chaaH daiF phraaH lemF ngaamM
"Haste makes waste." — "Rome was not built in a day."

ชีโรยหน้า
cheeM rooyM naaF
"You cannot make a silk velvet purse out of a sow’s ear."

ชุบมือเปิบ
choopH meuuM bpeerpL
"One beats the bush, and another catches the birds." — "One man sows, and another reaps."

เชื้อไม่ทิ้งแถว
cheuuaH maiF thingH thaaeoR
"Like father, like son."

ซื่อกินไม่หมดคดกินไม่นาน
seuuF ginM maiF mohtL khohtH ginM maiF naanM
"Honesty is the best policy."

ด้านได้อายอด
daanF daiF aaiM ohtL
"Fortune favors the bold." "Faint heart ne'er won fair lady." "Making an effort results in success."

ดูช้างให้ดูหาง ดูนางให้ดูแม่
duuM chaangH haiF duuM haangR duuM naangM haiF duuM maaeF
"Like mother, like daughter."

ดูตาม้าตาเรือ
duuM dtaaM maaH dtaaM reuuaM
"Look before you leap."

ดูทิศทางลม
duuM thitH thaangM lohmM
"Look before you leap." — "Look at the direction of the winds."

เดินตามผู้ใหญ่ หมาไม่กัด
deernM dtaamM phuuF yaiL maaR maiF gatL
"Do as thy elders do."

ใด ๆ ในโลกล้วนอนิจจัง
daiM daiM naiM lo:hkF luaanH aL nitH jangM
"All is unstable, not lasting, uncertain and transitory."

ได้คืบจะเอาศอก ได้ศอกจะเอาวา
daiF kheuupF jaL aoM saawkL daiF saawkL jaL aoM waaM
"Give him an inch, and he’ll take a yard."

ได้อย่าง เสียอย่าง
daiF yaangL siiaR yaangL
"You can’t make an omelet without breaking eggs."

ตนเป็นที่พึ่งแห่งตน
dtohnM bpenM theeF pheungF haengL dtohnM
"God helps those who help themselves."

ต้นร้ายปลายดี
dtohnF raaiH bplaaiM deeM
"All’s well that ends well."

ตบมือข้างเดียวไม่ดัง
dtohpL meuuM khaangF diaaoM maiF dangM
"It takes two to make a quarrel."

ตบหัวแล้วลูบหลัง
dtohpL huaaR laaeoH luupF langR
"A kiss after a kick!"

ตักน้ำรดตอ
dtakL naamH rohtH dtaawM
"To talk to a brick wall." — "Water off a duck's back."

ต่างกันเหมือนช้างกับยุง
dtaangL ganM meuuanR chaangH gapL yoongM
"(To be different like) chalk and cheese."

ตาต่อตา ฟันต่อฟัน
dtaaM dtaawL dtaaM fanM dtaawL fanM
"An eye for an eye, and a tooth for a tooth."

ตามใจปาก ลำบากท้อง
dtaamM jaiM bpaakL lamM baakL thaawngH
"Gluttony kills more than the sword."

ตำน้ำพริกละลายแม่น้ำ
dtamM namH phrikH laH laaiM maaeF naamH
"To make ducks and drakes of one’s money."

ตีวัวกระทบคราด
dteeM wuaaM graL thohpH khraatF
"To beat the dog before the lion."

ตีเหล็กเมื่อแดง กินแกงเมื่อร้อน
dteeM lekL meuuaF daaengM ginM gaaengM meuuaF raawnH
"Strike while the iron is hot." — "Carpe diem."

เตี้ยอุ้มค่อม
dtiiaF oomF khaawmF
"Drown not thyself to save a drowning man."

ถ่มน้ำลายรดฟ้า
thohmL naamH laaiM rohtH faaH
"What goes around comes around."

ถี่ลอดตาช้าง ห่างลอดตาเล็น
theeL laawtF dtaaM chaangH haangL laawtF dtaaM lenM
"Penny wise and pound foolish."

ไถ่ถามสารทุกข์สุกดิบ
thaiL thaamR saaR raH thookH sookL dipL
[Thai convention] to ask a person with whom one is meeting how he or she has been doing; to ask someone how life has been treating him or her

ทางสายกลางเป็นทางที่ดีที่สุด
thaangM saaiR glaangM bpenM thaangM theeF deeM theeF sootL
"Moderation in all things."

ทำคุณบูชาโทษ
thamM khoonM buuM chaaM tho:htF
"Give the clown your finger, and he will take your hand."

ทำชั่วได้ชั่ว
thamM chuaaF daiF chuaaF
"Evil be to him who evil thinks."

ทำดีได้ดี
thamM deeM daiF deeM
"He that sows good seed shall reap good corn."

ทำดีได้ดี ทำชั่วได้ชั่ว
thamM deeM daiF deeM thamM chuaaF daiF chuaaF
"As you make your bed, so you must lie on it."

ที่แล้วมาก็แล้วกันไป
theeF laaeoH maaM gaawF laaeoH ganM bpaiM
"Forgive and forget." — "Let bygones be bygones." — "To err is human; to forgive, divine."

ทุกปัญหามีทางออก
thookH bpanM haaR meeM thaangM aawkL
"Every problem has a solution."

นกน้อยทำรังแต่พอตัว
nohkH naawyH thamM rangM dtaaeL phaawM dtuaaM
"Cut your coat according to your cloth."

นานาจิตตัง
naaM naaM jitL dtangM
"Everyone to his taste." — "To each his own."

นารีงามสรรพเมื่อดับเทียน
naaM reeM ngaamM sapL meuuaF dapL thiianM
"All cats are grey in the dark." "All women are beautiful when the lights go down."

น้ำกลิ้งบนใบบอน
naamH glingF bohnM baiM baawnM
"A rolling stone gathers no moss."

น้ำขึ้นให้รีบตัก
naamH kheunF haiF reepF dtakL
"Gather ye rosebuds while ye may, old Time is still a-flying; and this same flower that smiles today, tomorrow will be dying." — "Carpe diem." — "Hoist your sail when the wind is fair." — "Make hay while the sun shines."

น้ำเชี่ยวอย่าขวางเรือ
naamH chiaaoF yaaL khwaangR reuuaM
"Better bend than break." — "It is ill striving against the stream." — "Don't try crossing the river if the current's strong." — "Don't piss into the wind."

น้ำน้อยย่อมแพ้ไฟ
naamH naawyH yaawmF phaaeH faiM
"If you don't have a lot of water, don't try putting out a fire."

น้ำนิ่งไหลลึก
naamH ningF laiR leukH
"Still waters run deep."

น้ำพึ่งเรือเสือพึ่งป่า
naamH pheungF reuuaM seuuaR pheungF bpaaL
"Everything is dependent on something else." "You scratch my back and I'll scratch yours."

น้ำมาปลากินมด น้ำลดมดกินปลา
naamH maaM bplaaM ginM mohtH naamH lohtH mohtH ginM bplaaM
"When the water rises the fish eat the ants; when the water falls the ants eat the fish."

น้ำร้อนปลาเป็น น้ำเย็นปลาตาย
naamH raawnH bplaaM bpenM naamH yenM bplaaM dtaaiM
"Flies are easily caught with honey." — "It's easier to catch flies with honey than with vinegar."

น้ำลดตอผุด
naamH lohtH dtaawM phootL
"When the right time comes, the truth will out."

น้ำลดต่อผุด
naamH lohtH dtaawL phootL
"When the water recedes, stumps can be seen (at the bottom)" [a Thai idiom meaning] "When the right time comes the truth will reveal itself."

นุ่งเจียม ห่มเจียม
noongF jiiamM hohmL jiiamM
"Cut your coat according to your clothes."

บัวไม่ให้ช้ำ น้ำไม่ให้ขุ่น
buaaM maiF haiF chamH naamH maiF haiF khoonL
"Think before you speak." — "Think twice, then speak, the old proverb doth say; yet fools their bolts will quickly shoot away."

บ้านคือวิมานของเรา
baanF kheuuM wiH maanM khaawngR raoM
"A man’s home is his castle."

บิดามารดาคือพรหมของบุตร
biL daaM maanM daaM kheuuM phrohmM khaawngR bootL
"Next to God, the parents."

ประวัติศาสตร์มักซ้ำรอย
bpraL watL saatL makH samH raawyM
"History repeats itself."

ปลาเน่าตัวเดียว เหม็นหมดทั้งข้อง
bplaaM naoF dtuaaM diaaoM menR mohtL thangH khaawngF
"One scabbed sheep will mar the whole flock." — "One rotten apple spoils the whole barrel."

ปลาร้าพันห่อด้วย ใบคา ใบก็เหม็นคาวปลาคละคลุ้ง
bplaaM raaH phanM haawL duayF baiM khaaM baiM gaawF menR khaaoM bplaaM khlaH khloongH
"He that touches the pitch shall be defiled."

ปลาใหญ่กินปลาเล็ก
bplaaM yaiL ginM bplaaM lekH
"Big fish eat little fish."

ปลูกเรือนผิดคิดจนเรือนทลาย
bpluukL reuuanM phitL khitH johnM reuuanM thaH laaiM
"Marry in haste and repent at leisure."

ปลูกเรือนพอตัวหวีหัวพอเกล้า
bpluukL reuuanM phaawM dtuaaM weeR huaaR phaawM glaoF
"Cut your coat according to your cloth."

ปัญญาประหนึ่งดังอาวุธ
bpanM yaaM bpraL neungL dangM aaM wootH
"Your wit as your weapon."

ปากคนยาวกว่าปากกา
bpaakL khohnM yaaoM gwaaL bpaakL gaaM
"Go abroad and you’ll hear news of home." — "Confide in an aunt and the world will know."

ปากปราศรัย น้ำใจเชือดคอ
bpaakL bpraaM saiR namH jaiM cheuuatF khaawM
"A honey tongue, a heart of gall."

ปากหวานก้นเปรี้ยว
bpaakL waanR gohnF bpriaaoF
"He has honey in the mouth and a razor at the girdle."

ปิดหู ปิดตา ปิดปาก
bpitL huuR bpitL dtaaM bpitL bpaakL
"See no evil, hear no evil, speak no evil."

เป็นที่รักของชายชราดีกว่าเป็นทาสของชายหนุ่ม
bpenM theeF rakH khaawngR chaaiM chaH raaM deeM gwaaL bpenM thaatF khaawngR chaaiM noomL
"Better to be a lover of an old man, than the slave of a youth."

โปรดสัตว์ได้บาป
bpro:htL satL daiF baapL
"Save a stranger from the sea, and he’ll turn your enemy."

ผ้าขี้ริ้วห่อทอง
phaaF kheeF riuH haawL thaawngM
[lit.] "Waste cloth covering gold" — "You can't judge a book by its cover."

ผาณิตผิชิดมดฤ จะอดบ่อาจจะมี
phaaR nitH phiL chitH mohtH riH jaL ohtL baawL aatL jaL meeM
"Like an ant next to sugar, who can't be happy?"

ผิดเป็นครู
phitL bpenM khruuM
"Experience is the best teacher." — "The burnt child dreads the fire."

ผีซ้ำด้ามพลอย
pheeR samH daamF phlaawyM
"It doesn’t rain but it pours."

ผีซ้ำด้ำพลอย
pheeR samH damF phlaawyM
"It never rains but it pours."

ผู้ชนะคือผู้กำหนดเกม
phuuF chaH naH kheuuM phuuF gamM nohtL gaehmM
"The victor is he who chooses the game."

ฝนตกไม่ทั่วฟ้า
fohnR dtohkL maiF thuaaF faaH
"Life is not fair." [lit. It can't rain everywhere at once]

พกหินอย่าพกนุ่น
phohkH hinR yaaL phohkH noonF
"Believe nothing of what you hear, and only half of what you see."

พลั้งปากเสียศีล พลั้งตีนตกต้นไม้
phlangH bpaakL siiaR seenR phlangH dteenM dtohkL dtohnF maaiH
"Better the foot slip than the tongue."

พลิกวิกฤตให้เป็นโอกาส
phlikH wiH gritL haiF bpenM o:hM gaatL
"Turning uncertainty into opportunity."

พูดชักแม่น้ำทั้งห้า
phuutF chakH maaeF naamH thangH haaF
"To beat around the bush."

พูดเป็นต่อยหอย
phuutF bpenM dtaawyL haawyR
"To talk a mile a minute."

พูดไปสองไพเบี้ย นิ่งเสียตำลึงทอง
phuutF bpaiM saawngR phaiM biiaF ningF siiaR dtamM leungM thaawngM
"Speech is silver; silence is golden."

เพชรตัดเพชร
phetH dtatL phetH
"Diamond cuts diamond."

เพื่อนกินหาง่าย เพื่อนตายหายาก
pheuuanF ginM haaR ngaaiF pheuuanF dtaaiM haaR yaakF
"Remember man and keep in mind: a faithful friend is hard to find."

เพื่อนในยามยาก คือเพื่อนแท้
pheuuanF naiM yaamM yaakF kheuuM pheuuanF thaaeH
"A friend in need is a friend indeed."

เพื่อนในยามยากคือเพื่อนแท้
pheuuanF naiM yaamM yaakF kheuuM pheuuanF thaaeH
"A friend in need is a friend indeed."

ฟังหูไว้หู
fangM huuR waiH huuR
"Believe nothing of what you hear, and only half of what you see." — "To take something with a pinch of salt."

ฟางเส้นสุดท้าย
faangM senF sootL thaaiH
"A drowning man will clutch at a straw."

ฟ้าหลังฝน
faaH langR fohnR
"There'll be rainbow after rain" — "There'll be laughter after pain"

ไฟในอย่านำออกไฟนอกอย่านำเข้า
faiM naiM yaaL namM aawkL faiM naawkF yaaL namM khaoF
"Don’t wash your dirty linen in public."

มดแดงแฝงพวงมะม่วง
mohtH daaengM faaengR phuaangM maH muaangF
"Like a dog in the manger."

มะพร้าวตื่นดก ยาจกตื่นมี
maH phraaoH dteuunL dohkL yaaM johkL dteuunL meeM
"Set a beggar on horseback, and he’ll ride to the devil."

มากคนมากความ
maakF khohnM maakF khwaamM
"Too many cooks spoil the broth."

มากหมอมากความ
maakF maawR maakF khwaamM
"Too many cooks spoil the broth."

มีเงินนับเป็นน้อง มีทองนับเป็นพี่
meeM ngernM napH bpenM naawngH meeM thaawngM napH bpenM pheeF
"A full purse never lacks friends."

มีเงินมีทองเจรจาได้ มีไม้มีไร่ปลูกเรือนงาม
meeM ngernM meeM thaawngM jaehnM raH jaaM daiF meeM maaiH meeM raiF bpluukL reuuanM ngaamM
"Money talks."

มีเงินหรือจะไร้ของ มีทองหรือจะไร้แหวน
meeM ngernM reuuR jaL raiH khaawngR meeM thaawngM reuuR jaL raiH waaenR
"A golden key opens every door."

มีเมียผิด คิดจนตัวตาย ตัดผมผิด คิดเจ็ดวันหาย
meeM miiaM phitL khitH johnM dtuaaM dtaaiM dtatL phohmR phitL khitH jetL wanM haaiR
"Marry in haste and repent at leisure."

มีสลึงพึงบรจบให้ครบบาท
meeM saL leungR pheungM baawM raH johpL haiF khrohpH baatL
"Take care of the pence, and the pounds will take care of themselves."

มือไม่พายก็อย่าเอาเท้าราน้ำ
meuuM maiF phaaiM gaawF yaaL aoM thaaoH raaM naamH
"Lend a hand or get out of the way."

เมตตาธรรมค้ำจุนโลก
maehtF dtaaM thamM maH khamH joonM lo:hkF
"Love makes the world go 'round."

แมลงเม่าบินเข้ากองไฟ
maH laaengM maoF binM khaoF gaawngM faiM
"Flying termites fly into the fire." — "To act on impulse or recklessly."

แมวไม่อยู่ หนูร่าเริง
maaeoM maiF yuuL nuuR raaF reerngM
"When the cat’s away, the mice will play."

ไม่ได้ด้วยเล่ห์ก็เอาด้วยกล ไม่ได้ด้วยมนต์ก็เอาด้วยคาถา
maiF daiF duayF lehF gaawF aoM duayF gohnM maiF daiF duayF mohnM gaawF aoM duayF khaaM thaaR
"By hook or by crook." — Machiavellian

ไม้พีเนื้อหอม ไม้ผอมเนื้อเหม็น
maaiH pheeM neuuaH haawmR maaiH phaawmR neuuaH menR
"In time of prosperity, friends will be plenty; In time of adversity, not one amongst twenty."

ไม่มีใครแก่เกินเรียน
maiF meeM khraiM gaaeL geernM riianM
"It is never too old to learn."

ไม่มีงานเลี้ยงใดไม่มีวันเลิกรา
maiF meeM ngaanM liiangH daiM maiF meeM wanM leerkF raaM
"All good things come to an end."

ไม่มีมูล หมาไม่ขี้
maiF meeM muunM maaR maiF kheeF
"There’s no smoke without fire." — "Where there's smoke, there's fire." — "Where there's a chicken, there are mites."

ไม่มีเหา หาเหาใส่หัวไม่มีเรื่องหาเรื่องใส่ตัว
maiF meeM haoR haaR haoR saiL huaaR maiF meeM reuuangF haaR reuuangF saiL dtuaaM
"Don't look for fleas on others to get them on your own head."

ไม่มีอะไรสายเกินแก้
maiF meeM aL raiM saaiR geernM gaaeF
"It’s never too late to mend." — "Nothing that was done cannot be undone."

ไม้ล้มข้ามได้ คนล้มอย่าข้าม
maaiH lohmH khaamF daiF khohnM lohmH yaaL khaamF
"Don't hit a man when he is down."

ไม่ลองไม่รู้
maiF laawngM maiF ruuH
"You never know what you can do till you try."

ไม่เห็นน้ำตัดกระบอก ไม่เห็นกระรอกก่งหน้าไม้
maiF henR naamH dtatL graL baawkL maiF henR graL raawkF gohngL naaF maaiH
"Don't count your chickens before they are hatched. " — "Don't sell the bear skin before you have caught the bear."

ไม้อ่อนดัดง่าย ไม้แก่ดัดยาก
maaiH aawnL datL ngaaiF maaiH gaaeL datL yaakF
"You can't teach an old dog new tricks."

ยอมงอ ไม่ยอมหัก
yaawmM ngaawM maiF yaawmM hakL
"Better bend than break."

ย้อมแมวขาย
yaawmH maaeoM khaaiR
"You cannot make a silk velvet purse out of a sow’s ear."

ยิงกระสุนนัดเดียวได้นกสองตัว
yingM graL soonR natH diaaoM daiF nohkH saawngR dtuaaM
"To kill two birds with one stone (bolt, sling, etc.)"

ยุงร้ายกว่าเสือ
yoongM raaiH gwaaL seuuaR
"The mosquito is more dangerous than the tiger."

รวมกันเราอยู่ แยกหมู่เราตาย
ruaamM ganM raoM yuuL yaaekF muuL raoM dtaaiM
"Union is strength." — "Together we live; separate we die."

ร้องไห้น้ำตาเป็นเผาเต่า
raawngH haiF namH dtaaM bpenM phaoR dtaoL
"To cry one’s eyes out."

ระยะทางพิสูจน์ม้า กาลเวลาพิสูจน์คน
raH yaH thaangM phiH suutL maaH gaanM waehM laaM phiH suutL khohnM
"Time will tell."

รักฉันต้องรักหมาฉันด้วย
rakH chanR dtawngF rakH maaR chanR duayF
"Love me, love my dog."

รักนักมักหน่าย
rakH nakH makH naaiL
"Love me little, love me long."

รักวัวให้ผูก รักลูกให้ตี
rakH wuaaM haiF phuukL rakH luukF haiF dteeM
"Spare the rod, and spoil the child."

รักสนุก ทุกข์ถนัด
rakH saL nookL thookH thaL natL
"No joy without annoy." — "No pleasure without repentance." — "No pain, no gain."

ราชสีห์สองตัวอยู่ถ้ำเดียวกันไม่ได้
raatF chaH seeR saawngR dtuaaM yuuL thamF diaaoM ganM maiF daiF
"If two men ride on a horse, one must ride behind."

รำไม่ดีโทษปี่โทษกลอง
ramM maiF deeM tho:htF bpeeL tho:htF glaawngM
"A bad shearer never had a good sickle." — "A bad workman blames his tools."

รู้เขารู้เรา รบร้อยครั้งไม่มีพ่าย
ruuH khaoR ruuH raoM rohpH raawyH khrangH maiF meeM phaaiF
"Use your wisdom and skills (i.e. not strength) to study and conquer the enemy, and the victory will always be yours."

รู้งูๆปลาๆ
ruuH nguuM nguuM bplaaM bplaaM
"A jack of all trades, master of none."

รู้หลาบจำ
ruuH laapL jamM
"To dread the past mistake."

รู้อย่างเป็ด
ruuH yaangL bpetL
"A jack of all trade is the master of none."

ลิงยังตกต้นไม้
lingM yangM dtohkL dtohnF maaiH
"Homer sometimes nods."

เล่นกับหมา หมาเลียปาก เล่นกับสากสากตีหัว
lenF gapL maaR maaR liiaM bpaakL lenF gapL saakL saakL dteeM huaaR
"Familiarity breeds contempt."

เลือกนักมักได้แร่
leuuakF nakH makH daiF raaeF
"Refuse a wife with one fault, and take one with two."

เลือดข้นกว่าน้ำ
leuuatF khohnF gwaaL naamH
"Blood is thicker than water."

โลภมาก ลาภหาย
lo:hpF maakF laapF haaiR
"Catch not the shadow and lose the substance." — "Grasp all, lose all." — "Kill not the goose that lays the golden eggs."

วันพระไม่ได้มีหนเดียว
wanM phraH maiF daiF meeM hohnR diaaoM
"Every dog has his day."

วันพระไม่มีหนเดียว
wanM phraH maiF meeM hohnR diaaoM
"Tomorrow is another day."

วัวไม่กินหญ้าอย่าข่มเขา
wuaaM maiF ginM yaaF yaaL khohmL khaoR
"You can lead a horse to water but you can’t make him drink."

วัวสันหลังขาด เห็นนกกาบินผาดก็ตกใจ
wuaaM sanR langR khaatL henR nohkH gaaM binM phaatL gaawF dtohkL jaiM
"Conscience makes cowards of us all."

วัวสันหลังหวะ
wuaaM sanR langR waL
"Conscience makes cowards of us all."

วัวหายล้อมคอก
wuaaM haaiR laawmH khaawkF
"It is too late to shut the stable-door when the steed is stolen." — "To come up with a method of prevention after something bad has happened." — "You can't unring the bell."

ว่าแต่เขา อิเหนาเป็นเอง
waaF dtaaeL khaoR iL naoR bpenM aehngM
"The pot calls the kettle black."

เวลาจะช่วยรักษาแผลใจ
waehM laaM jaL chuayF rakH saaR phlaaeR jaiM
"Time heals all wounds."

เวลาช่วยรักษาแผลใจ
waehM laaM chuayF rakH saaR phlaaeR jaiM
"Time heals love's wounds."

เวลาเป็นเงินเป็นทอง
waehM laaM bpenM ngernM bpenM thaawngM
"Time is money."

เศรษฐียังรู้จักขาดไฟ
saehtL theeR yangM ruuH jakL khaatL faiM
"A lion may come to be beholden to a mouse."

สถานการณ์สร้างวีรบุรุษ
saL thaanR naH gaanM saangF weeM raH booL rootL
"Disaster situations make heroes out of ordinary people."

สมน้ำหน้า!
sohmR namH naaF
"Serves you right!"

สมภารหวงไก่วัด
sohmR phaanM huaangR gaiL watH
"A dog in the manger."

สวยแต่รูป จูบไม่หอม
suayR dtaaeL ruupF juupL maiF haawmR
"All that glitters is not gold." — "Appearances can be deceptive." — "Beauty without grace is violet without smell."

สองหัวดีกว่าหัวเดียว
saawngR huaaR deeM gwaaL huaaR diaaoM
"Two heads are better than one."

สอนหนังสือให้สังฆราช
saawnR nangR seuuR haiF sangR khaH raatF
"Teach one’s grandma to suck eggs."

สังขารไม่เที่ยง
sangR khaanR maiF thiiangF
"The fairest rose is at last withered."

สามวันจาก...นารีเป็นอื่น
saamR wanM jaakL naaM reeM bpenM euunL
"Out of sight, out of mind."

สามัคคีคือพลัง
saaR makH kheeM kheuuM phaH langM
"Union is strength."

สามีเป็นช้างเท้าหน้า ภรรยาเป็นช้างเท้าหลัง
saaR meeM bpenM chaangH thaaoH naaF phanM raH yaaM bpenM chaangH thaaoH langR
"It’s a sad house where the hen crows louder than the cock."

สำเนียงส่อภาษา กิริยาส่อสกุล
samR niiangM saawL phaaM saaR giL riH yaaM saawL saL goonM
"Manners maketh man."

สิบเบี้ยใกล้มือ
sipL biiaF glaiF meuuM
"A bird in the hand is worth two in the bush."

สิบเบี้ยใกล้มือ ยี่สิบเบี้ยใกล้มือ
sipL biiaF glaiF meuuM yeeF sipL biiaF glaiF meuuM
"Better an egg today than a hen tomorrow."

สิบปากว่า ไม่เท่าตาเห็น
sipL bpaakL waaF maiF thaoF dtaaM henR
"Seeing is believing."

สิบปากว่าไม่เท่าตาเห็น. สิบตาเห็น ไม่เท่ามือคลำ
sipL bpaakL waaF maiF thaoF dtaaM henR sipL dtaaM henR maiF thaoF meuuM khlamM
"Experience is the mother of wisdom."

สิบรู้ไม่เท่าชำนาญ
sipL ruuH maiF thaoF chamM naanM
"Experience is the mother of wisdom."

สีซอให้ควายฟัง
seeR saawM haiF khwaaiM fangM
"Cast pearls before swine." — "Water off a duck's back."

สี่ตีนยังรู้พลาด นักปราชญ์ยังรู้พลั้ง
seeL dteenM yangM ruuH phlaatF nakH bpraatL yangM ruuH phlangH
"Homer sometimes nods." — "The wisest man may fall."

สี่เท้ายังรู้พลาดนักปราชญ์ยังรู้พลั้ง
seeL thaaoH yangM ruuH phlaatF nakH bpraatL yangM ruuH phlangH
"The wisest man may fall." — "To err is human."

เสน่ห์ปลายจวักผัวรักจนตาย
saL nehL bplaaiM jaL wakL phuaaR rakH johnM dtaaiM
"The way to a man’s heart is through his stomach."

เสร็จนาฆ่าโคถึก เสร็จศึกฆ่าขุนพล
setL naaM khaaF kho:hM theukL setL seukL khaaF khoonR phohnM
"Butcher the donkey after it has finished its job at the mill" (Chinese proverb); [is] ungrateful; unappreciative."

เสียน้อยเสียยาก เสียมากเสียง่าย
siiaR naawyH siiaR yaakF siiaR maakF siiaR ngaaiF
"Penny wise and pound foolish."

เสียส่วนย่อยเพื่อยึดส่วนใหญ่ เสียวันนี้เพื่อวันข้างหน้า
siiaR suaanL yaawyF pheuuaF yeutH suaanL yaiL siiaR wanM neeH pheuuaF wanM khaangF naaF
"Give up the little pieces to capture the large." — sacrifice today to succeed tomorrow.

เสือซ่อนเล็บ
seuuaR saawnF lepH
"To hide one’s light under a bushel."

ใส่ตะกร้าล้างน้ำ
saiL dtaL graaF laangH naamH
"You cannot make a silk velvet purse out of a sow’s ear."

หนทางพิสูจน์ม้า กาลเวลาพิสูจน์คน
hohnR thaangM phiH suutL maaH gaanM waehM laaM phiH suutL khohnM
"Time will tell."

หน้าต่างมีหู ประตูมีช่อง
naaF dtaangL meeM huuR bpraL dtuuM meeM chaawngF
"Walls have ears."

หน้าเนื้อใจเสือ
naaF neuuaH jaiM seuuaR
"Full of courtesy, full of craft." — "Many kiss the hand they wish to cut off."

หนามยอกเอาหนามบ่ง
naamR yaawkF aoM naamR bohngL
"Like cures like."

หนามแหลมไม่มีใครเสี้ยม มะนาวกลมเกลี้ยงไม่มีใครกลึง
naamR laaemR maiF meeM khraiM siiamF maH naaoM glohmM gliiangF maiF meeM khraiM gleungM
"A genius is born, not made."

หนีเสือปะจระเข้
neeR seuuaR bpaL jaawM raH khaehF
[i.e.] "Out of the frying-pan and into the fire."

หนีเสือปะจระเข้
neeR seuuaR bpaL jaawM raH khaehF
"Escape from a tiger only to happen upon a crocodile." [as in the English idiom, "Out of the frying pan and into the fire."]

หนึ่งภาพ...พันคำ
neungL phaapF phanM khamM
"A picture is worth a thousand words."

หมาขี้ ไม่มีใครยกหาง
maaR kheeF maiF meeM khraiM yohkH haangR
"Self-praise is no recommendation."

หมาหวงก้าง
maaR huaangR gaangF
"A dog in the manger."

หมาเห่าใบตองแห้ง
maaR haoL baiM dtaawngM haaengF
"His bark is worse than his bite."

หมาเห่าไม่กัด
maaR haoL maiF gatL
"A barking dog never bites"

หมูเขาจะหาม อย่าเอาคานเข้าไปสอด
muuR khaoR jaL haamR yaaL aoM khaanM khaoF bpaiM saawtL
"Don’t poke your nose into other men’s affairs."

หว่านพืชใดได้ผลอย่างนั้น
waanL pheuutF daiM daiF phohnR yaangL nanH
"As you make your bed, so you must lie on it."

หวานลิ้นกินตาย
waanR linH ginM dtaaiM
"Fine words butter no parsnips."

หวานอมขมกลืน
waanR ohmM khohmR gleuunM
"If it is sweet, savor it; it its bitter, swallow it." — "Like it or leave it." — "Take it come what may."

หิ่งห้อยอย่าแข่งแสงจันทร์
hingL haawyF yaaL khaengL saaengR janM
"Light not a candle to the sun."

เห็นช้างขี้ ขี้ตามช้าง
henR chaangH kheeF kheeF dtaamM chaangH
"To keep up with the Joneses." — "To be as small as a vinegar fly and want to shit like an elephant." — "Too big for your britches."

เห็นเศษฟางในตาผู้อื่น แต่ไม่เห็นท่อนซุงในตาตัวเอง
henR saehtL faangM naiM dtaaM phuuF euunL dtaaeL maiF henR thaawnF soongM naiM dtaaM dtuaaM aehngM
"To see the straw in the others eye but not the girder in ones own eye." — [French Proverb] "See a mote in another’s eye but fail to see a beam in your own (Luke 6:41 - also found in the Talmud, Petronius, Arabic, Persian etc. - No.23)."

อกหักไม่ยักตาย
ohkL hakL maiF yakH dtaaiM
"Heartbroken but still alive!"

องุ่นเปรี้ยว มะนาวหวาน
aL ngoonL bpriaaoF maH naaoM waanR
"The grapes are sour (sour grapes)."

อดเปรี้ยวไว้กินหวาน
ohtL bpriaaoF waiH ginM waanR
"He that eats the hard shall eat the ripe." "Defer consumption today for a better life tomorrow."

อย่าจับปลาสองมือ
yaaL japL bplaaM saawngR meuuM
"You can’t have your cake and eat it, too."

อย่าชิงสุกก่อนห่าม
yaaL chingM sookL gaawnL haamL
"Early ripe, early rotten."

อย่าตีตนไปก่อนไข้
yaaL dteeM dtohnM bpaiM gaawnL khaiF
"To cross the bridge when you come to it."

อย่าผัดวันประกันพรุ่ง
yaaL phatL wanM bpraL ganM phroongF
"Never put off till tomorrow what can be done today. " — "Don't put off today by pledging tomorrow." — don't procrastinate

อย่าฟื้นฝอยหาตะเข็บ
yaaL feuunH faawyR haaR dtaL khepL
"Don't turn over the rubbish to look for a centipede." — "Don't feed a silkworm that's sleeping." — "Let sleeping dogs lie."

อย่าไว้ในทาง อย่าวางใจคน
yaaL waiH naiM thaangM yaaL waangM jaiM khohnM
"Beware of Greeks bearing gifts."

อย่าหาเหาใส่หัว
yaaL haaR haoR saiL huaaR
"Don't look for fleas on others to get them on your own head. "

อย่าเห็นขี้ดีกว่าไส้
yaaL henR kheeF deeM gwaaL saiF
"Blood is thicker than water." — "The grass is always greener on the other side (of the fence)."

เอากุ้งฝอยไปตกปลากะพง
aoM goongF faawyR bpaiM dtohkL bplaaM gaL phohngM
"To throw out a sprat to catch a mackerel." — "To venture a small fish to catch a great one."

เอาใจเขามาใส่ใจเรา
aoM jaiM khaoR maaM saiL jaiM raoM
"To empathize or put yourself in somebody' place (or position or shoes)."

เอามะพร้าวห้าวไปขายสวน
aoM maH phraaoH haaoF bpaiM khaaiR suaanR
"To carry (or take) coals to Newcastle."

เอามะพร้าวห้าวไปขายสวน
aoM maH phraaoH haaoF bpaiM khaaiR suaanR
"Bringing ripe coconuts to sell in the orchard." [an idiom for a meaningless action, as in the English idiom "bringing coals to Newcastle."]

เอาลูกเขามาเลี้ยง เอาเมี่ยงเขามาอม
aoM luukF khaoR maaM liiangH aoM miiangF khaoR maaM ohmM
"Put another man’s child in your bosom, and he’ll creep out at your elbow."

เอาหูไปนา เอาตาไปไร่
aoM huuR bpaiM naaM aoM dtaaM bpaiM raiF
"To turn a blind eye." — "To turn a deaf ear."

อยู่ยงคงมั่น
yuuL yohngM khohngM manF
"No matter what happens to me I not only survive, but also thrive."

ขุนนางใช่พ่อแม่ หินแง่ใช่ตายาย
khoonR naangM chaiF phaawF maaeF hinR ngaaeF chaiF dtaaM yaaiM
"Do not rely on others outside of oneself and one’s family."

มาก่อนได้ก่อน
maaM gaawnL daiF gaawnL
"The early bird gets the worm."